អង្គការថែរក្សាភាសាជនជាតិដើមភាគតិ ស៊ី.អាយ.ភី.អិល បានចាប់ផ្តើមបន្ទាប់ពីកម្មវិធី យូអិនឌីភី ធ្វើការស្រាវជ្រាវអំពីព័ត៌មាននិងតម្រូវការព័ត៌មានរបស់ជនជាតិដើមនៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍។ ការស្រាវជ្រាវនៅកម្ពុជាក្នុងឆ្នាំ ២០១០-២០១១ ត្រូវបានអនុវត្តតាមវិធីចូលរួម។ វាបានរកឃើញថាប្រជាជនជនជាតិដើមភាគតិចត្រូវបានគេទទួលរងផលលំបាកយ៉ាងខ្លាំងហើយត្រូវបានកាត់បន្ថយដោយការខ្វះព័ត៌មាន (ឬព័ត៌មានច្រើនពេកពីប្រភពដែលចង់ធ្វើឱ្យប៉ះពាល់ដល់សហគមន៍ជនជាតិដើមភាគតិច ដោយគ្មានតុល្យភាពនៃព័ត៌មានឯករាជ្យ)។ ជាមួយស្រ្តីនិងមនុស្សចាស់ដែលមានអក្ខរកម្មទាបនៅក្នុងភាសាជាតិភាសាខ្មែរគឺងាយរងគ្រោះហើយបញ្ហានេះប៉ះពាល់ដល់សហគមន៍ទាំងមូល។

សហគមន៍ទាំងមូលក៏មិនអាចទទួលបានព័ត៌មាន ពីសហគមន៍ផ្សេងទៀត ឬ ពីខាងក្រៅណាមួយដែរ ហើយនិងសហគមន៍ក៏ខ្វះសម្លេងមួយផងដែរ។

ការសិក្សាស្រាវជ្រាវនេះបានឈានដល់ ជនជាតិដើមភាគតិច ត្រូវនឹងបានបង្កើតព័ត៌មានផ្ទាល់ខ្លួននិងប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយ ដែលគ្រប់គ្រងដោយខ្លួនផ្ទាល់និងមានបុគ្គលិកដោយជនជាតិដើមភាគតិច។ នេះហើយជាមូលហេតុដែលអង្គការថែរក្សាភាសាជនជាតិដើមភាគតិច (ស៊ី.អាយ.ភី.អិល) ត្រូវបានបង្កើតឡើង។

ស៊ី.អាយ.ភី.អិល បានបង្កើតឡើងដោយខ្លួនឯងទោះបីជាមានបរិយាកាសនៃការគៀបសង្កត់លើសង្គមស៊ីវិលនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា។ គ្រាន់តែធ្វើសេចក្តីព្រាងច្បាប់ ជាមួយនឹងការបញ្ចូលរបស់សហគមន៍ ហើយការទទួលបានការយល់ព្រមពីក្រសួងមហាផ្ទៃគឺជាកិច្ចការដ៏ធំនិងលំបាកមួយហើយ។ ជាមួយនឹងដំណើរការបង្កើត ស៊ី.អាយ.ភី.អិល ក្រុមប្រឹក្សាភិបាល និងបុគ្គលិករបស់ជនជាតិដើមភាគតិចក៏ត្រូវបានជ្រើសរើសផងដែរ។

ដើម្បីចាប់ផ្តើមការងារ ស៊ី.អាយ.ភី.អិល បានជ្រើសរើសភូមិចំនួនពីរហើយបានគាំទ្រពួកគេជាមួយការបណ្តុះបណ្តាលស្តីពីផលិតកម្មប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយ។ អ្នកស្ម័គ្រចិត្តយុវជនប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយសហគមន៍ជនជាតិដើមភាគតិច បានទទួលការហ្វឹកហាត់ក្នុងការផលិតសម្លេងនិងបច្ចេកទេសសំភាសន៍។ ក្រុមប្រឹក្សាយោបល់សហគមន៍ជាមួយអ្នកចាស់ទុំនិងស្ត្រីត្រូវបានបង្កើតឡើងដើម្បីផ្តល់ការត្រួតពិនិត្យនិងការដឹកនាំដល់អ្នកស្ម័គ្រចិត្តវ័យក្មេង។ នៅក្នុងភូមិគោលដៅដំបូងចំនួនពីរមជ្ឈមណ្ឌលព័ត៌មានសហគមន៍ ត្រូវបានបង្កើតឡើងដោយមានការចូលរួមពីសហគមន៍។ ស៊ី.អាយ.ភី.អិល បានជួយបំពាក់មជ្ឈមណ្ឌលទាំងនេះដូច្នេះយុវជនអាចធ្វើការនៅទីនោះ ហើយប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយក៏អាចត្រូវបានដំណើរការបាន។

បានផ្លាស់ប្តូរ

នៅក្នុងកិច្ចពិភាក្សាជាមួយ សហគមន៍ជនជាតិដើមភាគតិច និង អង្គការអភិវឌ្ឍន៍សម្លេងសហគមន៍ បានចាប់ផ្តើមនៅពាក់កណ្តាលឆ្នាំ ២០១៥ ដើម្បីឈប់ធ្វើសកម្មភាពជាមួយអង្គការអភិវឌ្ឍន៍សម្លេងសហគមន៍ មកធ្វើការជាបុគ្គលិកនៃអង្គការមួយដែលជាអង្គការមិនមែនរដ្ឋាភិបាលថ្មីមួយទៀត ដែលមានដឹកនាំដោយជនជាតិដើមភាគតិចឯករាជ្យថ្មីមួយផ្ទាល់ខ្លួន។ ចេញពីអតីតដែលបុគ្គលិកក្នុងនាមជាជនជាតិដើមភាគតិចនៃ អង្គការអភិវឌ្ឍន៍សំលេងសហគមន៍ ត្រូវបានផ្ទេរទៅជាបុគ្គលិកនៃ អង្គការថ្មី ដែលមានឈ្មោះថា សម្លេងជនជាតិដើមភាគតិច

ជាមួយនឹងការប្តូរឈ្មោះទៅជា អង្គការថែរក្សាភាសាជនជាតិដើមភាគតិច នៅឆ្នាំ ២០១៦ អង្គការជនជាតិដើមភាគតិចដែលមានអ្នកដឹកនាំ និងបុគ្គលិក ជាជនជាតិដើម ជាគោលដៅចម្បងមួយ ដើម្បីឱ្យអ្នកដឹកនាំសហគមន៍ជនជាតិដើមភាគតិចឱ្យមានភាពជាម្ចាស់ និងធ្វើសកម្មភាពទៅលើប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយឱ្យដាច់ដោយឡែក។ ចំនុចអាទិភាពនិងជាសកម្មភាព នៃអង្គការថែរក្សាភាសាជនជាតិដើមភាគតិច គឺចាប់ផ្តើមធ្វើនឹងបានរៀបចំឡើង ហើយបានផ្តល់យោបល់ណែនាំដោយសហគមន៍ជនជាតិដើមដែលបានគាំទ្រ។

អង្គការថែរក្សាភាសាជនជាតិដើមភាគតិច មានតួនាទីសំខាន់ និងមានតែមួយគត់នៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជាក្នុងការពង្រឹងលទ្ធភាពទទួលបានព័ត៌មាន របស់ជនជាតិដើមភាគតិចនៅក្នុងតំបន់ដាច់ស្រយាលនៃប្រទេសកម្ពុជា និងជាព័ត៌មានជាភាសាដើមរបស់ពួកគេផ្ទាល់។ នឹងមានតួនាទីក្នុងការពង្រឹងសម្លេងជនជាតិដើមភាគតិច លើបញ្ហាដែលប៉ះពាល់ដល់សិទ្ធិជនជាតិដើមភាគតិច ជីវភាពរស់នៅ និងវប្បធ៌ម ដូចជាការបាត់បង់ដីធ្លីជនជាតិដើមភាគតិច តាមរយៈការរំលោភដីធ្លីខុសច្បាប់ និងការផ្តល់សម្បទានដីសេដ្ឋកិច្ច របស់រាជរដ្ឋាភិបាលប៉ះពាល់ទៅលើដីរបស់ប្រជាជនជនជាតិដើមភាគតិច។